Jonathan Swift, Gullivers reizen

Swift, Gullivers reizenGullivers reizen van Jonathan Swift (1667-1745) geldt als een klassieker in de Engelse en wereldliteratuur. Het is een scherpe satire op de Europese samenleving van het begin van de achttiende eeuw. De vier verhalen waaruit het boek bestaat vormen een aanklacht tegen de politieke en sociale wantoestanden uit die tijd, tegen de menselijke rede en tegen de gang van zaken in de politiek en de kerk. We volgen Gulliver die op reis gaat en in verschillende wonderlijke landen terecht komt. In het ene land is hij een enorme reus. In het andere land is hij zelf veel kleiner dan de bevolking. Op humoristische wijze wordt er de spot gedreven met de gewoonten en gebruiken van die tijd. Telkens probeert Gulliver uit te leggen hoe men in Engeland leeft, maar telkens stuit dit vooral op verbazing en afschuw.

In het eerste deel komt hij in Liliput, een land waar de mensen twaalf keer kleiner zijn dan hij. De satire in dit deel richt zich op de gewoonten aan het hof van de koning en over de Godsdienstige en politieke twisten. Zo heeft men er eindeloze twisten over de vraag aan welke kant men een ei openmaakt, aan de bolle of aan de spitse kant. In het tweede deel komt hij in Brobdingnag, een land van werkelijke goedhartige mensen die alle vormen van tirannie en verdrukking afwijzen. In het derde deel komt hij op het zwevende eiland Laputa, waar de bewoners zo intellectueel zijn dat ze niet tot enig praktisch werk in staat zijn. Wetenschappers houden zich bezig met zaken als het onttrekken van zonlicht aan komkommers en het zacht maken van marmer om te dienen als vulling voor kussens, terwijl hun huizen instorten. In het vierde deel komt hij in het land van de Houyhnhnms. Dit land wordt geregeerd door paarden die volstrekt redelijk, eerlijk en vriendelijk zijn. Er is daar dan ook nooit oorlog. Mensen zien ze als lage en immorele wezens en ze verbazen zich over de gang van zaken in Engeland. Dit laatste deel is een messcherpe satire op de menselijke rede. Als hij terugkomt in Engeland is hij zo teleurgesteld in de mensheid dat hij enige tijd zich alleen tussen de paarden begeeft.

Klik hier voor de Engelstalige editie.