Nel Benschop, Gouddraad uit vlas

Nel Benschop, Gouddraad uit vlasNel Benschop (1918-2005) was tijdens haar leven de best verkochte dichteres van Nederland. Meer dan drie miljoen exemplaren van haar werk zijn er verkocht. Nel werd geboren in een gereformeerd gezin in Den Haag. Tot haar pensioen werkte ze in het onderwijs. Ze schreef haar eerste gedichten in 1948. Haar eerste bundel Gouddraad uit vlas verscheen in 1967. De uitgever Kok uit Kampen had aanvankelijk twijfels, maar waagde het toch. De bundel was een enorm succes en werd meer dan zestig keer herdrukt. Na deze eerste bundel volgden er nog zestien. Haar laatste bundel Zie de mens verscheen in 1999. Veel van haar gedichten gaan over geloofsvertrouwen, over liefde en troost, over moeite, zorgen en verdriet. In haar gedichten wijst ze telkens op de trouwe zorg van God. Vanwege het christelijke karakter werden haar gedichten in literaire kring niet erg serieus genomen. Haar uitgever zij na haar dood over haar: ‘Nel Benschop was een oprechte, blijmoedig gelovende vrouw die een duidelijke boodschap had en die via haar gedichten het evangelie uitdroeg.’ Lees verder

Pieter Nouwen, Het negende uur

Nouwen, Negende uurEn omtrent de negende ure riep Jezus met een grote stem zeggende: ELI, ELI, LAMA SABACHTHANI! dat is: Mijn God! Mijn God! Waarom hebt Gij Mij verlaten!‘ Het negende uur van Pieter Nouwen draait om dit moment uit de lijdensgeschiedenis van de Heere Jezus. Of eigenlijk om de vertolking daarvan in de Mattheüs Passion van Johan Sebastiaan Bach. De bas-bariton Edward Schneider zingt op Palmzondag in Het Concertgebouw op weergaloze wijze de Christuspartij. Zes dagen later wordt hij dood aan getroffen. Naast hem ligt de partituur van de Mattheüs Passion opengeslagen bij de woorden ‘eli, eli, lama sabachthani’. Kennelijk is hij op Goede Vrijdag rond drie uur, het Bijbelse negende uur, overleden. Er wordt een onderzoek gestart naar zijn overlijden. In boek wisselen drie verhaallijnen elkaar af: de laatste momenten van het leven van Edward, het leven van Johan Sebastian Bach in de week voor de eerste uitvoering en het lijdensverhaal van Christus. Het draait in deze ‘metafysische detective’ om de vraag hoe een geseculariseerde maatschappij omgaat met haar religieuze erfgoed? Kan een ongelovige de Mattheüs Passion echt waarderen of ontgaat hem de diepste kern? Volgens Bach is het einddoel van alle muziek de eer van God. Edward functioneert in deze roman als een anti-Christus die spot met de woorden van het evangelie.

Jules Verne, twintigduizend mijlen onder zee

Verne, Twintigduizend mijlenTwintigduizend mijlen onder zee is één van de bekendste boeken van Jules Verne (1828-1905). Het verhaal begint met geruchten over een enorm zeemonster, die regelmatig schepen aanvalt. expeditie gaat op weg om het monster aan te vallen en te vernietigen. Aan boord zijn onder andere Pierre Aronnax, een Franse professor, zijn onderdanige assistent en een harpoenier Ned Land. Bij een treffen met het monster vallen zij overboord, bovenop het monster. Tot hun verbazing blijkt het geen monster te zijn maar een duikboot. Ze worden opgenomen aan boord en belanden in de wonderlijke wereld van kapitein Nemo, kapitein van de Nautilus. Wat volgt is een avontuurlijke reis van 80.000 kilometer door de onbekende diepten van de oceaan. Onderweg ontmoeten ze zeemonsters, vulkanen en onderzeese wouden en bergen.  De drie passagiers zijn eregasten, maar tegelijk ook gevangenen. Zullen ze ooit weer naar de bewoonde wereld terugkeren? Uitgegeven in 1870 spreekt deze klassieke sciencefictionroman al bijna 150 jaar vele lezers aan. Vooral zijn beschrijvingen van de onderzeese natuur, van de natuurverschijnselen en van de technische vindingen aan boord zijn ongeëvenaard. Het is een lofrede op de technische vooruitgang en menselijk vernuft. Lees verder

Hector Malot, Alleen op de wereld

Malot, alleen op de wereldHet hartverscheurende verhaal van de achtjarige Remy, een kind van rijke ouders die te vondeling is gelegd. Na een aanvankelijk goede jeugd bij zijn pleegmoeder Barberin, slaat het onheil toe, wanneer zijn pleegvader in de financiële problemen raakt. Remy wordt door hem meegegeven aan Vitalis, een rondreizende artiest. Samen met drie honden en een aap trekken ze door Frankrijk. Na vele omzwervingen en tegenslagen sterft ook Vitalis, Remi blijft alleen achter. Hij wordt opgevangen door een goede familie, maar als rampspoed het gezin treft is Remy opnieuw alleen. Remy gaat opzoek naar zijn familie en lijkt hen in Londen te vinden. Maar is dit echt zijn familie of is er meer aan de hand? Alleen op de wereld is het klassieke verhaal over eenzaamheid, teleurstelling en verdriet, dat al vele generaties heeft ontroerd en geraakt.

Kader Abdolah, Het huis van de moskee

Abdolah, Het huis van de moskeeHet huis van de moskee werd in 2007 verkozen tot het op één na beste Nederlandstalige boek aller tijden. Het is ondertussen in meer dan dertig talen vertaald. ‘Kader Abdolah’ is het pseudoniem van Hossein Sadjadi Ghaemmaghami Farahani (1954). Hij koos deze naam als eerbetoon aan zijn geëxecuteerde vrienden Kader en Abdolah. De auteur is geboren en opgegroeid in Iran. Hij keerde zich tegen de dictatuur van de Sjah en later tegen de machtsgreep van Khomeini in 1979. Hij moest Iran ontvluchten en kwam in Nederland terecht. In Het huis van de Moskee zet hij zijn verzetsstrijd voort, ditmaal in literaire vorm.  We volgen Aga Djan in één van de meeste ingrijpende perioden uit de geschiedenis van Iran. De staatsgreep van Khomeini zet het leven van de familie radicaal op de kop. Sommige familieleden passen zich aan, anderen kiezen voor de onderdrukking sommigen kiezen voor het verzet. Een boek dat inzicht geef in een voor velen onbekende wereld. Lees verder

Theo Thijssen, Kees de jongen

Thijssen, Kees de jongenKees Bakels is de zoon van een schoenmaker en woont in Amsterdam. Kees is geen gewone jongen, maar een heel bijzondere jongen. Als het een klein beetje anders was gelopen dan zou iedereen hem gekend hebben… In zijn jongensfantasieën, maakt hij de grootste avonturen mee, waarin hij telkens de glorieuze hoofdrol speelt. Kees fantaseert over de Grote Pers, over zijn geheime liefde en over hoe alles zou gaan ‘als…’. Tegenover de levendige fantasieën kan de realiteit soms hard en onverbiddelijk zijn. Zeker als zijn vader ziek wordt en uiteindelijk overlijdt. Ondanks alles weet Kees zich staande te houden en lezen we hoe hij met vallen en opstaan volwassen wordt. Het boek Kees de Jongen is herkenbaar en heeft al vele generaties aangesproken. Beroemd is de zwembadpas. Een bijzondere manier van lopen die de jongens vooral gebruikten op weg naar het zwembad. Daarbij is het de kunst om te lopen alsof je voorover valt, terwijl je met je armen heen en weer zwaait. Lees verder

Jonathan Swift, Gullivers reizen

Swift, Gullivers reizenGullivers reizen van Jonathan Swift (1667-1745) geldt als een klassieker in de Engelse en wereldliteratuur. Het is een scherpe satire op de Europese samenleving van het begin van de achttiende eeuw. De vier verhalen waaruit het boek bestaat vormen een aanklacht tegen de politieke en sociale wantoestanden uit die tijd, tegen de menselijke rede en tegen de gang van zaken in de politiek en de kerk. We volgen Gulliver die op reis gaat en in verschillende wonderlijke landen terecht komt. In het ene land is hij een enorme reus. In het andere land is hij zelf veel kleiner dan de bevolking. Op humoristische wijze wordt er de spot gedreven met de gewoonten en gebruiken van die tijd. Telkens probeert Gulliver uit te leggen hoe men in Engeland leeft, maar telkens stuit dit vooral op verbazing en afschuw. Lees verder

Daniel Defoe, Robinson Crusoe

Defoe, Robison CrusoeDaniel Defoe (1660-1731) was een belijdend christen. Hij behoorde tot de zogenaamde dissenters. Hij schreef verschillende werken waarin hij de positie van de dissenters verdedigde. Zijn bekendste werk is echter Robinson Crusoe. Het wordt wel beschouwd als de eerste roman en is één van de meest gepubliceerde boeken. Het boek is het fictieve dagboek van Robinson Crusoe, die na een schipbreuk op een onbewoond eiland terecht komt. Hij bouwt een primitief huis en probeert in zijn onderhoud te voorzien. Hij leert geiten fokken en teelt uit één gevonden graankorrel een veld vol tarwe. Hij ontmoet kannibalen, redt er één van de dood. Hij geeft hem de naam vrijdag en maakt hem tot zijn hulp en metgezel. Maar liefst achtentwintig jaar verblijft hij op het eiland. Uiteindelijk keert hij terug naar de bewoonde wereld. Zijn christelijke achtergrond is ook in dit boek overal te merken.

Het boek is vol van christelijke thematiek. Op het eiland leest hij de Bijbel en bekeert zich. Zijn gang naar zee was tegen de wens van zijn vader en hij vraagt vergeving voor deze opstandigheid. Robinsons leert vertrouwen op de voorzienigheid van God. Ook anderen vertelt hij over Christus, zoals Vrijdag, de geredde kannibaal. Deze wordt bekeerd tot het christendom.  Het werk kan dan ook gelezen worden als een spirituele biografie. Op de achtergrond horen we de verhalen van de verloren zoon, van Job en Jona. De theologische thema’s en overpeinzingen (in sommige bewerkingen weggelaten) geven het boek een diepere lading dan alleen maar een spannende avonturen roman. Om die reden zeker het lezen het waard. Lees verder

Janne IJmker, Achtendertig nachten

IJmker, Achtendertig nachtenAchtendertig nachten van Janneke IJmker verscheen in 2006. Recensenten noemden het ‘het beste christelijke boek van de laatste jaren’. In het boek volgen we de Drentse boerin Elsjen Roelofs, die in maart 1767 in de gevangenis van Assen terecht. Ze wordt verdacht van vergiftiging en moord op haar man Jan Alberts. Achtendertig dagen wacht ze op haar berechting en in die tijd denkt ze terug aan haar verleden. Hoe heeft het zo ver kunnen komen? We volgen haar ontwikkelingsgang van kind, puber naar jongvolwassene. De harde hand van haar grootmoeder, de labiele toestand van haar moeder, haar gearrangeerde huwelijk met Jan, heeft haar gemaakt tot wie ze nu is. Is ze slachtoffer of dader, of misschien allebei? Dat is de vraag die door heel het boek aan de lezer wordt opgedrongen. Elsjen identificeert zich met Job, maar is dit wel terecht? Uiteindelijk vindt ze vrede in Romeinen 5 vers 8. Een boeiende roman die je tot op de laatste bladzijde gevangen houdt, en ook daarna niet loslaat. Lees verder

Bernlef, Hersenschimmen

Bernlef, HersenschimmenWie enigszins wil begrijpen wat dementie met een mens doet, moet Bernlef lezen. In de roman hersenschimmen volgen we de 71 jarige Maarten Klein. Langzamerhand laat het geheugen hem in de steek. Zijn vertrouwde wereld wordt steeds vreemder en hijzelf steeds eenzamer en angstiger. Zijn omgeving beseft eerst niet wat er aan de hand is. Herinneringen en personen haalt hij door elkaar, hij verdwaalt wanneer hij de hond uitlaat en vergeet wat hij aan het doen is. Het wordt steeds moeilijker om zich uit te drukken en ten slotte wordt zelfs zijn vrouw een vreemde voor hem. Richting het einde van het boek wordt de schrijfstijl steeds fragmentarischer, om te laten zien wat er in het hoofd van Maarten afspeelt. Ten slotte wordt hij opgenomen in een inrichting, zonder dat hijzelf weet waar hij is. Een indringen roman over dementie. Een roman waardoor je iets leert invoelen van deze vreselijke ziekte. Het boek staat op de vierde plaats bij de verkiezing van het beste Nederlandstalige boek uit 2007. Lees verder